Inhoudstafel:
Fijne zuurtjes, de intens zoete smaak van tomaat en heerlijke kruiden: zongedroogde tomaten zijn echte smaakbommetjes. Lekker door een salade, bij de pasta of gewoon op een stukje brood.
Zelf zongedroogde tomaten maken is gelukkig helemaal niet moeilijk. Je hebt er zelfs geen Italiaanse zon voor nodig: met rijpe tomaten, een paar kruiden en je oven kom je al een heel eind. In dit recept laten we stap voor stap zien hoe je zelf zongedroogde tomaten maakt en hoe je ze daarna het beste kunt bewaren.
Wat zijn zongedroogde tomaatjes?
Zongedroogde tomaten zijn rijpe tomaten waar tijdens het drogen een groot deel van het vocht uit verdwijnt. Hierdoor concentreren de natuurlijke suikers en zuren zich en krijgen de tomaten hun intense smaak en typische zachte, ietwat taaie structuur.
Traditioneel worden de tomaten langzaam in de zon gedroogd. In ons klimaat is dat niet altijd even praktisch, maar gelukkig kun je ze ook prima drogen in de oven. Een voedseldroger is een handig alternatief en geeft je meer controle over de temperatuur en het droogproces.
In dit recept gebruiken we de oven om van verse tomaten heerlijke ovengedroogde tomaatjes te maken. Ze zijn intens van smaak en ontzettend veelzijdig: van pasta en salades tot pizza of gewoon op een stukje brood.
Wat heb je nodig om zongedroogde tomaten te maken?
Om zelf zongedroogde tomaten te maken, heb je maar een paar ingrediënten en materialen nodig:
Rijpe tomaatjes: kies bij voorkeur voor vlezige tomaten met weinig vocht, zoals Roma- of pruimtomaten. Heb je een flinke tomatenoogst uit je eigen moestuin? Dan kun je natuurlijk ook andere soorten gebruiken (bijvoorbeeld kerstomaten)
Knoflook: optioneel maar heerlijk in combinatie met tomaten en kruiden
Verse tijm of gedroogde tijm
Italiaanse kruiden zoals oregano en verse kruiden naar smaak
Olijfolie van goede kwaliteit: voor extra smaak en om de gedroogde tomaten achteraf in te bewaren.
Zout en peper
Een oven of voedseldroger: om de tomaten langzaam op een lage temperatuur te drogen.
Bakplaat en bakpapier: wanneer je de tomaten in de oven droogt.
Glazen pot of potje om de tomaatjes in te bewaren
Zelf zongedroogde tomaten maken in de (droog)oven
Zongedroogde tomaten maken in de oven is heel eenvoudig. Je halveert de tomaten, brengt ze op smaak en laat ze vervolgens enkele uren op lage temperatuur drogen. Hoe lang dat precies duurt, hangt af van de grootte en het vochtgehalte van je tomaten.
Stap 1: Bereid de tomaten voor
Verwarm de oven voor op 90°C. Was de tomaten, snijd ze doormidden en leg ze met de snijkant naar boven op een met bakpapier beklede bakplaat.
Stap 2: Breng de tomaten op smaak
Bestrooi de tomaten met een beetje zout en voeg naar smaak kruiden toe, zoals tijm, oregano of rozemarijn.
Stap 3: Laat de tomaten langzaam drogen
Zet de bakplaat in de oven en laat de tomaten ongeveer 4 - 6 uur langzaam drogen. Controleer ze tussendoor, zeker tegen het einde van de droogtijd. Kleinere tomaten zullen sneller klaar zijn dan grote, sappige exemplaren.
Stap 4: Controleer of de tomaten klaar zijn
De tomaten zijn klaar wanneer ze duidelijk gekrompen en grotendeels droog zijn, maar nog een beetje soepel aanvoelen. Ze mogen niet meer sappig zijn, maar hoeven ook niet hard of krokant te worden.
Haal de tomaten uit de oven en laat ze volledig afkoelen voordat je ze verder verwerkt of bewaart.
Hoe bewaar je zelfgemaakte zongedroogde tomaten?
Hoe je zelfgemaakte zongedroogde tomaten het beste bewaart, hangt af van hoe ver je ze hebt laten drogen. Zachte, nog wat vochtige ovengedroogde tomaten kun je niet op dezelfde manier bewaren als volledig gedroogde tomaten.
Wanneer zijn zongedroogde tomaten volledig droog?
Volledig gedroogde tomaten hoeven niet per se keihard te zijn. Ze kunnen leerachtig tot krokant aanvoelen, maar mogen nergens meer vochtig, sappig, kleverig of zacht vanbinnen zijn. Laat een tomaat eerst afkoelen voordat je dit controleert, want warme tomaten voelen zachter aan.
Breek of snijd bij twijfel een van de dikste stukken open. Zie of voel je in het midden nog vocht? Dan moeten de tomaten langer drogen.
Wil je de tomaten droog op kamertemperatuur bewaren, droog ze dan liever wat verder door dan wanneer je ze meteen in een gerecht wilt gebruiken.
Volledig gedroogde tomaten bewaren
Laat de volledig gedroogde tomaten eerst helemaal afkoelen. Doe ze daarna in een schone, droge en goed afsluitbare glazen pot en bewaar deze op een koele, droge en donkere plaats.
Controleer de pot de eerste dagen regelmatig. Zie je condens aan de binnenkant van het glas? Dan zit er nog te veel vocht in de tomaten. Haal ze uit de pot en droog ze verder voordat je ze opnieuw bewaart.
Zachte ovengedroogde tomaten bewaren
Wil je liever zachte, ietwat taaie tomaatjes? Stop dan eerder met drogen. Omdat deze tomaten nog meer vocht bevatten, zijn ze niet geschikt om langdurig in een glazen pot op kamertemperatuur te bewaren.
Laat ze volledig afkoelen en bewaar ze vervolgens gekoeld of vries ze in voor langere bewaring.
Zongedroogde tomaten in olijfolie bewaren
Ook volledig gedroogde tomaten kun je in olijfolie leggen. Voor thuisgebruik is het belangrijk om hierbij een betrouwbare conserveringsmethode te volgen. Voeg je knoflook of kruiden toe, dan vraagt dit extra aandacht: zulke mengsels bewaar je gekoeld en gebruik je binnen korte tijd.
Wil je vooral lang kunnen genieten van je tomatenoogst? Dan is volledig drogen en droog bewaren, of invriezen, de eenvoudigste keuze.
Heb je meer tomaten geoogst dan je kunt drogen? Dan zijn er natuurlijk nog andere manieren om je tomatenoogst langer te bewaren. Zo kun je er bijvoorbeeld zelf passata van maken: ideaal om een grote hoeveelheid rijpe tomaten te verwerken tot een basis voor sauzen, soepen en andere gerechten.
Wat kun je maken met zongedroogde tomaten?
Zongedroogde tomaten zijn echte smaakmakers. Doordat een groot deel van het vocht verdwenen is, is de tomatensmaak veel intenser. Je kunt ze zowel warm als koud gebruiken en vaak heb je maar een paar stukjes nodig om een gerecht extra smaak te geven.
Een paar lekkere ideeën:
Pasta: snijd de zongedroogde tomaten in reepjes en meng ze door een pasta met bijvoorbeeld knoflook, basilicum en Parmezaanse kaas.
Salades: combineer ze met rucola, mozzarella of feta, geroosterde groenten en een eenvoudige vinaigrette.
Pizza en focaccia: zongedroogde tomaten zijn heerlijk als topping wanneer je zelf pizza maakt en passen ook perfect in of op zelfgemaakte focaccia.
Pesto en tapenade: mix de gedroogde tomaten met bijvoorbeeld noten, Parmezaanse kaas, olijfolie en kruiden tot een krachtige rode pesto of spread.
Brood en beleg: lekker op een stuk geroosterd brood, in een sandwich of bij een borrelplank.
Soepen en sauzen: voeg een paar zongedroogde tomaten toe voor een intensere tomatensmaak.
Hartige gerechten: verwerk ze in quiche, hartige taart, couscous of geroosterde groenten.
Heb je de tomaten in olie bewaard? Gooi die smaakvolle olie dan niet zomaar weg. Je kunt ze gebruiken in een dressing, door een pasta of om groenten in te bakken.
Tips voor de lekkerste zongedroogde tomaten uit de oven
Zongedroogde tomaten maken is niet moeilijk, maar met een paar kleine aanpassingen krijg je een beter resultaat:
- Kies vlezige tomaten: Roma- en pruimtomaten bevatten relatief veel vruchtvlees en minder vocht, waardoor ze heel geschikt zijn om te drogen. Heb je andere tomaten uit de moestuin? Ook die kun je gebruiken, maar sappige exemplaren hebben meestal meer tijd nodig.
- Gebruik tomaten van ongeveer dezelfde grootte: zo drogen ze gelijkmatiger. Snijd grotere exemplaren eventueel in kleinere stukken.
- Leg de tomaten met de snijkant naar boven: zo kan het vocht tijdens het drogen gemakkelijk verdampen.
- Geef ze de tijd: probeer het droogproces niet sterk te versnellen met een hoge oventemperatuur. Langzaam drogen op een lage temperatuur geeft je meer controle over het resultaat.
- Controleer tegen het einde regelmatig: niet iedere tomaat is op hetzelfde moment klaar. Haal kleinere of drogere stukken eventueel eerder uit de oven.
- Bepaal vooraf hoe je ze wilt bewaren: wil je zachte tomaatjes die je snel gaat gebruiken? Dan mogen ze nog wat soepel zijn. Wil je ze volledig drogen om ze droog te bewaren? Laat ze dan langer drogen tot er geen voelbaar vocht meer aanwezig is.
- Experimenteer met kruiden: oregano, tijm en rozemarijn passen goed bij gedroogde tomaten. Met zout zou ik wat voorzichtiger zijn: tijdens het drogen worden niet alleen de tomatensmaken, maar ook de toegevoegde smaken geconcentreerder.
Conclusie
Zelf zongedroogde tomaten maken is een eenvoudige en lekkere manier om een flinke tomatenoogst te verwerken. Met een oven of voedseldroger haal je langzaam het vocht uit de tomaten, waardoor hun smaak veel intenser wordt.
Wil je de tomaatjes meteen gebruiken? Laat ze dan nog een beetje soepel. Wil je ze langer droog bewaren? Droog ze dan verder tot er geen vocht meer in zit en bewaar ze vervolgens in een goed afgesloten glazen pot op een koele, donkere en droge plek.
Zo kun je nog lang na de tomatenoogst genieten van de smaak van je eigen tomaten.
Veelgestelde vragen over zongedroogde tomaatjes
Hoe lang moeten zongedroogde tomaten in de oven?
Reken op ongeveer 4 tot 6 uur bij 90 tot 100 °C. De exacte droogtijd hangt af van de grootte, soort en het vochtgehalte van de tomaten. Kleine, vlezige tomaten zijn doorgaans sneller klaar dan grote, sappige exemplaren.
Op welke temperatuur droog je tomaten in de oven?
Tomaten kun je het beste langzaam drogen op een lage oventemperatuur van ongeveer 90 tot 100 °C. Zo kan het vocht geleidelijk verdampen zonder dat de tomaten bakken of verbranden.
Welke tomaten zijn het beste om zongedroogde tomaten te maken?
Roma- en pruimtomaten zijn heel geschikt om zongedroogde tomaten te maken. Ze hebben veel vruchtvlees en bevatten relatief weinig vocht. Andere tomaten uit de moestuin kun je ook drogen, maar erg sappige soorten hebben meestal meer tijd nodig.
Kun je zongedroogde tomaten maken zonder zon?
Ja. Je kunt zongedroogde tomaten gewoon in de oven of met een voedseldroger maken. Strikt genomen zijn het dan oven- of voedselgedroogde tomaten, maar door langzaam vocht te verwijderen krijg je dezelfde geconcentreerde tomatensmaak.
Kun je zongedroogde tomaten maken in een voedseldroger?
Ja, een voedseldroger is heel geschikt om tomaten te drogen. Je kunt de temperatuur nauwkeurig instellen en de tomaten gedurende meerdere uren gelijkmatig laten drogen. De benodigde tijd hangt af van de dikte en het vochtgehalte van de tomaten.
Hoe weet je wanneer zongedroogde tomaten klaar zijn?
Dat hangt af van wat je ermee wilt doen. Wil je de tomaten direct gebruiken, dan mogen ze nog zacht en enigszins soepel zijn. Wil je ze volledig drogen om droog te bewaren, dan mag er geen voelbaar vocht meer aanwezig zijn. Laat een tomaat afkoelen en snijd bij twijfel een dik stuk open om het midden te controleren.
Hoe bewaar je zelfgemaakte zongedroogde tomaten?
Volledig gedroogde tomaten kun je in een schone, droge en goed afgesloten glazen pot op een koele, droge en donkere plaats bewaren. Zijn de tomaten nog zacht of bevatten ze nog vocht, bewaar ze dan gekoeld of vries ze in.
Kun je zongedroogde tomaten in olijfolie bewaren?
Dat kan, maar wees voorzichtig met zelfgemaakte groenten en kruiden in olie. Olie creëert een zuurstofarme omgeving waarin bepaalde bacteriën zich onder verkeerde omstandigheden kunnen ontwikkelen. Bewaar zelfgemaakte zongedroogde tomaten in olie daarom in de koelkast en gebruik een betrouwbare methode voor conservering als je ze langer wilt bewaren.
Kun je zongedroogde tomaten in olijfolie bewaren?
Dat kan, maar voor zelfgemaakte tomaten in olie is een correcte conserveringsmethode belangrijk. Bewaar zelfgemaakte tomaten in olie gekoeld en wees extra voorzichtig wanneer je verse knoflook of kruiden toevoegt. Voor langdurige bewaring is volledig drogen en droog bewaren of invriezen eenvoudiger.
